YPARC
Քրոնիկ է համարվում երեք ամսից ավելի պահպանվող կամ կրկնվող ցավը։ Դրա վրա կարող են ազդել ոչ միայն հյուսվածքների վիճակը, այլև նյարդային համակարգը, քունը, հույզերն ու միջավայրը։ Սա չի նշանակում, որ ցավը «մտացածին» է կամ պացիենտն ինքն է մեղավոր։ Նպատակը միայն ցավի թվային գնահատականը նվազեցնելը չէ, այլ նաև առօրյա հնարավորությունները վերականգնելը։ [6]
Քուն․ ցավի կառավարման կարևոր մաս
Ցավը կարող է խանգարել քունը, իսկ վատ քունը՝ նպաստել ցավի ուժեղացմանը։ Այդ պատճառով քնի մասին հարցերը ցավի գնահատման մի մասն են։ [1]
Փորձեք պահպանել քնելու և արթնանալու մոտավորապես նույն ժամերը։ Երեկոյան ընտրեք հանգիստ զբաղմունք, սահմանափակեք ուշ ընդունվող կոֆեինը, ննջասենյակը պահեք մութ ու հանգիստ։ Ալկոհոլը մի օգտագործեք որպես քնաբեր։ Եթե անքնությունը շարունակվում է, քննարկեք այն բժշկի հետ։ [2]
Շարժում․ քիչ, բայց կանոնավոր
Քրոնիկ գոտկատեղային ցավի դեպքում վարժությունները կարող են օգնել նվազեցնել ցավը և բարելավել գործառույթը։ Արդյունքը տարբեր է մարդկանց միջև․ չկա մեկ ծրագիր, որը հարմար է բոլորին։ [3]
Սկսեք այնպիսի բեռից, որը կարողանում եք կրկնել՝ օրինակ կարճ զբոսանքից կամ մասնագետի ընտրած վարժություններից։ Հետո բեռը ավելացրեք աստիճանաբար։ Մի փորձեք լավ օրը «ամեն ինչ հասցնել», իսկ հաջորդ օրը ամբողջությամբ անշարժ մնալ։ Վնասվածքից կամ վիրահատությունից հետո հետևեք ձեր անհատական սահմանափակումներին։
Սթրեսի կառավարումը չի ժխտում ցավը
Ցավի հոգեբանական աջակցությունը սովորեցնում է հաղթահարել վախը և առօրյա դժվարությունները։ Կոգնիտիվ-վարքային թերապիան միջինում կարող է փոքր չափով նվազեցնել ցավը, անհանգստությունն ու սահմանափակումները։ Այն «պարզապես դրական մտածելու» խորհուրդ չէ։ [4]
Օրվա մեջ ժամանակ հատկացրեք հանգիստ շնչառությանը, հաճելի զբաղմունքին կամ մտերիմների հետ շփմանը։ Եթե վախը կամ տրամադրության անկումը խանգարում են վերականգնմանը, օգնություն խնդրեք մասնագետից։
Սնունդ․ կայուն սովորություններ, առանց հրաշք խոստումների
Հավասարակշռված սննդակարգը կարող է աջակցել ընդհանուր առողջությանը և ցավի կառավարման ծրագրին։ Ընտրեք բազմազան սնունդ՝ բանջարեղեն, միրգ, լոբազգիներ, ամբողջական հացահատիկներ և համապատասխան սպիտակուցի աղբյուրներ։ Մեկ մթերք կամ հավելում բոլորի ցավը չի վերացնում։ Խիստ դիետան կամ հավելումների բարձր դոզաները քննարկեք մասնագետի հետ։ [5]
Ինչից սկսել այս շաբաթ
Ընտրեք ընդամենը երկու իրատեսական քայլ՝ օրինակ ամեն օր կարճ զբոսանք և երեկոյան հանգիստ ռեժիմ։ Նշեք ոչ միայն ցավը, այլև քնի որակը, քայլելու հնարավորությունը կամ առօրյա գործերը։ Առաջընթաց կարող է լինել ավելի հեշտ շարժվելը, նույնիսկ եթե ցավը դեռ ամբողջությամբ չի անցել։
Երբ դիմել բժշկի
Եթե ցավը պահպանվում է, ուժեղանում կամ խանգարում քունը և առօրյան, անհրաժեշտ է գնահատում։ Նոր արտահայտված թուլությունը, միզարձակման կամ կղազատման խանգարումը, հանկարծակի ուժեղ գլխացավը, կրծքային ցավը կամ շնչառության դժվարացումը պահանջում են անհետաձգելի օգնություն։
Գիտական աղբյուրներ
Տեղեկատվությունը կրթական է։ Խորհուրդները հարմարեցվում են ախտորոշմանը, ընդհանուր առողջական վիճակին և բուժող թիմի ցուցումներին։